Een van de vragen die mensen het meest aan me stellen is deze: Is er een verschil tussen mindfulness en meditatie? En wat is het verschil dan precies?
Een heel interessante vraag is dit. En daarom leg ik jou in deze blog graag uit hoe dat precies zit, en wat de waarde is van zowel mindfulness als meditatie. Want die waarde, die is sowieso onschatbaar. Het leven zoals het is, is namelijk niet altijd zo eenvoudig. Het is dus erg belangrijk om houvast te kunnen vinden in technieken die jou wat stabiliteit kunnen bieden.
Waarom worden mindfulness en meditatie zo vaak verward?
Dat er verwarring heerst wat de betekenis van mindfulness en meditatie betreft, is niet zo verwonderlijk. Al te vaak worden beide termen door elkaar gebruikt. En hoewel mindfulness en meditatie wel degelijk nauw met elkaar verbonden zijn, is er toch een belangrijk verschil.
Wat is mindfulness? En waarom is het zo belangrijk om mindful te zijn?
Mindfulness is een manier van zijn, een manier van in het leven te staan. Mindful zijn betekent vooral dat je helemaal in het hier en nu bent, zonder te oordelen. Deze manier van zijn zorgt voor veel rust. Je gaat niet piekeren over het verleden of angstig zijn voor de toekomst. Je bent hier en nu, waar in 99% van de gevallen alles oké is.
Hoe kun je in het hier en nu zijn?
Wanneer je in het hier en nu bent, probeer je zoveel mogelijk aanwezig te blijven bij wat werkelijk is, op de plek waar je bent, in het moment dat nu voorbijgaat. Je blijft bij wat jouw zintuigen en je bewustzijn waarnemen. Je bent dus niet aan het denken aan wat je allemaal nog moet doen of aan dingen die al gebeurd zijn. Door in het nu te zijn, creëer je rust.
Wat betekent het niet-oordelen in mindfulness eigenlijk?
Dat je niet oordeelt, wil zeggen dat je aanvaardt dat de realiteit is wat ze is. Je gaat je niet verzetten tegen wat is als je er toch niets aan kunt veranderen en je gaat ook niet verlangen naar iets dat er niet is of waar je steeds meer van wilt. Wanneer je bijvoorbeeld met een gebroken voet in bed ligt en je droomreis daardoor in het water is gevallen, heeft het geen enkele zin om voortdurend te treuren om wat je bent verloren. Dat maakt jou alleen ongelukkiger en gefrustreerd. Het zal jouw genezingsproces zelfs vertragen. Je kunt maar beter aanvaarden dat de dingen zijn zoals ze zijn.
Maar ook een te grote gehechtheid aan en afhankelijkheid van dingen maakt jou rusteloos. Ook als je maar blijft verlangen naar iets of iemand, dan is er geen rust in je hoofd en in je lichaam.
Alles is dus oké zoals het is wanneer je mindful bent.
Hoe pas je mindfulness concreet toe?
Mindfulness kun je toepassen op elk moment van de dag. Terwijl je eet, terwijl je werkt, terwijl je in gesprek met iemand bent, terwijl je je tanden poetst of een stukje wandelt. Je doet die activiteiten dan met je volledige aandacht.
Wanneer je bv. koffie drinkt, ben je alleen maar bezig met het koffie drinken. Je ruikt het aroma, je proeft de smaak, je voelt de warmte in je mond en daarna het slikken, je ziet jezelf je lepeltje roeren in de tas, je hoort het tikken van het metaal tegen het porselein, en misschien voel je wel iets van dankbaarheid en een geluksgevoel omdat je dit momentje voor jezelf hebt. Maar je dwaalt niet af naar andere gedachten.
Wanneer je mindful onder de douche staat, dan ga je niet je to do lijst overlopen en piekeren over de rekeningen die te hoog oplopen. Je hoort wel het water kletteren op de ondergrond, je voelt de druppels neervallen op je huid, je geniet van de weldadige warmte (of de energie die de koude opwekt als je van koude douches houdt) en je ruikt het parfum van je douchegel. Kortom, je bent met je volledige aandacht bij de ervaring van het douchen.
Waarom is mindfulness zo moeilijk?
De boeddhisten noemen onze geest een monkey mind. Net zoals een aap van tak naar tak springt, hopt onze geest rusteloos van onderwerp naar onderwerp, meestal van probleem naar probleem. Terwijl we wandelen, piekeren we over een discussie die we gisteren hebben gehad, terwijl we op een appel kauwen, bereiden we ons mentaal voor op de vergadering die daarna volgt. En net die monkey mind, die rusteloze geest die zoveel vaker op het negatieve focust dan op het positieve, die maakt ons ongelukkig. Daarom is mindfulness zo waardevol. Het is een manier om in het nu te blijven, waar de meeste van onze problemen niet bestaan.
Mindful zijn is dus niet makkelijk. Het is zelfs aartsmoeilijk, en zeker wannneer je het voor langere tijd wilt volhouden. Want onze geest, die is niet gemaakt om in het hier en nu te zijn. Die denkt veel liever terug aan de stommiteit die je een tijd geleden beging waardoor een hele ketting van tegenslagen in gang werd gezet. Die piekert zich ook graag suf over hoe het resultaat zal zijn van je bloedonderzoek. Het liefst zal je geest in dat laatste geval ook alle rampscenario’s overlopen en de rampen al helemaal voor zich zien.
In feite gaat mindful zijn dus in tegen onze natuur.
Hoe start ik dan het best met mindfulness?
Het best begin je met mindfulness gedurende kleinere momenten, bij taken die je uitkiest en dan heel bewust doet met je volledige aandacht bij het hier en nu. Na verloop van tijd kun je dan wat meer uitbreiden, het iets langer volhouden en het frequenter doen. Ook let je erop dat je niet voortdurend oordeelt over alles en iedereen. Heel vaak doen we dat trouwens ook over onszelf.
Toch leg je jezelf beter niet als doel op om helemaal mindful te zijn, op elk moment. Dat lukt je toch nooit. Het is een onrealistisch streven.
Zolang je blijft proberen en steeds meer succes boekt, ben je goed bezig en zul je al heel wat meer rust ervaren. En dat is wat telt.
En wat is meditatie dan?
Meditatie is iets anders. Het is een oefening, iets waar je speciaal tijd voor moet vrijmaken. Je kunt mindful zijn terwijl je de afwas doet, maar mediteren kun je op dat moment niet. Het vereist je volledige aandacht en het vraagt van jou dat je erbij gaat zitten.
Wanneer je mediteert, ga je je aandacht richten op één ding. Heel vaak is dat de ademhaling. Dan observeer je hoe je inademt en terug uitademt, waarbij je de focus legt op één punt, bv aan de neusgaten. Of je herhaalt een mantra, opnieuw en opnieuw, waarbij je focust op de klank van deze mantra.
Er bestaan nog heel wat andere soorten meditatie, maar voor elk van hen moet je dus echt wel tijd vrijmaken en dit inplannen zodat je een routine opbouwt. Het resultaat is niet alleen dat je veel meer rust zult ervaren, maar ook dat je onder andere jezelf beter zult leren kennen, dat je je focus sterk zult verbeteren, dat je minder angsten zult ervaren en beter zult slapen.
Meditatie is dus niet zozeer een manier van in het leven te staan, zoals mindfulness. Het is een echte training. Je traint jezelf in het focussen, in het bewust aanwezig zijn, maar daarmee dus ook in het mindful zijn.
In feite is elke meditatie dus een oefening in mindfulness. Maar mindfulness is nog geen meditatie.
Is het dan echt noodzakelijk om te mediteren?
Als je mindfulness kunt toepassen in het dagelijkse leven, zonder er extra tijd in te moeten investeren, waarom zou je dan nog gaan zitten en mediteren?
Het antwoord is: Omdat meditatie zoveel krachtiger is en jou zal helpen om meer mindful te kunnen zijn in je dagelijkse leven. Alleen wanneer je ook mediteert, zul je ten volle de mooie effecten ervaren van mindfulness. Tijdens een meditatie tem je het aapje dat altijd in je hoofd zal blijven zitten. Je roept het tot de orde, steeds weer. Dat aapje dat ons het leven zo lastig kan maken en ons zoveel stress bezorgt.
Niets is krachtiger om rust te creëren in je hoofd dan elke dag mediteren.
Wat kan ik doen om te leren mediteren en mindful te zijn?
Als je wilt leren hoe je start met mediteren en hoe je mindful kunt zijn in het dagelijkse leven, schrijf je dan vandaag nog in op de Focus Challenge. Dit is mijn 40-daags e-mailprogramma waarin ik jou stap voor stap leer hoe je mediteert en je focus verbetert, maar ook hoe je mindful bent in het dagelijkse leven en hoe je omgaat met lastige emoties.
Schrijf je hier in.
0 reacties