Je hoort het wel vaker: de wereld lijkt wel gek geworden. Oorlogen, dictators, een op hol geslagen klimaat en mensen die radicaliseren en ruzie maken. Het voelt alsof de toestand nooit eerder zo dramatisch was. En dan is het erg menselijk dat je de hoop wel eens verliest. Misschien vraag je je vaker dan ooit af: Hoe hou ik hoop in deze woelige tijden?
Maar met moedeloosheid schiet niemand iets op. Jijzelf in de eerste plaats niet wanneer je ’s nachts wakker ligt en piekert omdat je er iets aan zou willen doen, maar geen idee hebt wat, omdat je je afvraagt in welke wereld je kinderen moeten opgroeien of waar het eigenlijk naartoe gaat met al die snelle veranderingen.
Maar ook de mensen rondom jou hebben niets aan jouw doemdenken. Vaak worden ze er zelfs in meegesleurd. Pessimisme is erg besmettelijk. En zo trekken we elkaar almaar verder de dieperik in terwijl er aan het leed in de wereld ondertussen helemaal niets verandert. Of eigenlijk wel: er wordt nog leed aan toegevoegd.
Hoe ga je dus om met deze gevoelens van wanhoop? Hoe kun je rechtop blijven in de chaos die vandaag heerst? Of beter nog: hoe kun je de wereld zelf wat mooier maken?
De wijsheid van het boeddhisme kan ons daar zeker bij helpen. Op de volgende 8 manieren. Je zult na het lezen van deze blog zeker begrijpen dat hoop altijd gerechtvaardigd is en dat je erin kunt groeien.
Inzicht 1: Focus op wat hier en nu is.
Een eerste manier om niet in wanhoop te vervallen, is door te focussen op dit moment en deze plek. Je bent niet in die stad waar het bommen regent, je bent niet in een toekomst die jij je inbeeldt. Je bent hier en nu. En dit moment is het enige dat er echt is. Dit is de realiteit.
Uiteraard hoef je niet onverschillig te zijn tegenover het leed van anderen. Als je beelden van oorlog ziet, dan zijn emoties van pijn en verdriet normaal. Maar wanneer jij daarna wakker ligt en piekert, dan help je daar ook niemand mee vooruit. Keer daarom steeds weer terug naar dit moment.
Als dat moeilijk is, doe dan even de volgende oefening. Ga zitten en focus op je rechtervoet. Voel hoe die rust op de grond, hoe de aarde jou ondersteunt. Voel het contact tussen je voet en de grond. Fa dan met je aandacht naar je linkervoet en doe hetzelfde. Adem tenslotte 1 keer heel bewust in en uit. Voel hoe je ademt, hoe je leeft. En weet dat dit het enige is dat er op dit moment echt is. Jij in je levende, ademende lichaam. Zo lang dit leven er is, is er hoop. En lichaamsbewustzijn helpt jou hier zeker bij, zoals je ook kunt lezen in deze veelgelezen blog van mij.
Inzicht 2: Zie jouw geest als een tuin waarin jij bepaalt welke planten er mogen groeien.
Een 2e manier waarop het boeddhisme jou kan steunen, is door het besef dat je geest net als een tuin is. Wat jij in de bodem plant, gaat groeien. Jij kiest wat je precies plant en of je dat regelmatig water geeft.
Er zullen ook ongewenste planten opduiken. Als je die je niet gaat wieden, gaan ze zich verspreiden. Misschien overwoekeren ze zelfs de planten die je wel in je tuin wilt zien.
Deze tuin, met al zijn planten, dat zijn jouw gedachten, jouw woorden en jouw daden.
Al wat je zegt, denkt en doet heeft een impact. En dat geheel bepaalt hoe jouw tuin eruit ziet, hoe gezond hij is, hoe mooi hij wordt. Het bepaalt dus hoe jouw geest eruit ziet, hoe je je voelt.
Laat daarom niet toe dat negatieve gedachten gaan woekeren. Spreek niet die woorden die zaadjes in het rond strooien van giftige kruiden en doe geen dingen die de schoonheid van je tuin teniet doen.
Focus vooral op wat wel goed gaat, op de punten waar je het verschil kunt maken. En ga alle onnodige negativiteit uit de weg. Je hoeft je dag helemaal niet te beginnen met de krant of het ochtendjournaal. Ik raad het jou zelfs ten zeerste af. Want op die manier krijgt je geest meteen na het opstaan al een lading negativiteit te verwerken.
Slecht nieuws klinkt altijd luider dan goed nieuws in je hoofd. Kies zelf waar je je versterker op afstelt en weet dat jij deze keuze altijd kan maken, zoals ik ook vertel in deze blog.
Inzicht 3: Voel de verbondenheid. Cultiveer ze. En koester ze.
Een 3e manier waarop de wijsheid van het boeddhisme jou kan helpen om hoop te houden, is door je verbonden te voelen. Je bent als mens niet alleen verbonden met andere mensen, maar met het hele universum. Je bent een deeltje van het geheel. We zijn allemaal druppels van eenzelfde uitgestrekte oceaan.
Lijden geeft een gevoel van eenzaamheid. En eenzaamheid versterkt altijd de wanhoop. Steek daarom een hand uit naar de mensen waarmee je een connectie voelt en ga zo vaak mogelijk in de natuur. Voel daarbij hoe je verbonden bent met al wat leeft en hoe daarmee elke neiging tot eenzaamheid de kop wordt ingedrukt.
Inzicht 4: Laat los wat je niet onder controle hebt.
Een 4e manier waarop je kracht kunt vinden in het boeddhisme is door los te laten wat je niet kunt controleren. In feite staat deze manier van leven nog meer centraal in het daoïsme dan in het boeddhisme, in het concept wu wei. Wu wei betekent doen door niets te doen. Je volgt de stroom van het leven en weet dat controle veelal een illusie is, dat je de meeste dingen die jou overkomen helemaal niet kunt veranderen. En dat is helemaal oké.
Deze ingesteldheid geeft hoop omdat je weet dat niet alles in jouw handen ligt. Je mag gewoon meedrijven op de stroom van het leven zonder dat jij al wat misgaat moet gaan fixen. Flow with Life dus, de slogan en de naam van mijn bedrijf.
Uiteraard is deze ingesteldheid geen vrijgeleide om zomaar toe te kijken wanneer je onrecht ziet gebeuren dat je wel kunt tegenhouden of waar je kunt in tussenkomen. Dan is het jouw taak om dat ook echt te doen. Maar als je niet de mogelijkheid hebt om iets te veranderen aan de realiteit, laat dan elke drang tot controle los, zoals je ook in deze video leert:
Inzicht 5: Alles stroomt, niets blijft hetzelfde.
Een 5e manier waarop het boeddhisme hoop biedt, is door te weten dat alles verandert, dat alles voorbij gaat. Nets blijft zoals het is. Geen enkele storm blijft eeuwig woeden. Hoe hevig de storm ook is, op een dag gaat hij liggen en verschijnt de zon. We hebben geen idee wat na deze storm komt. Maar we weten wel dat hij op een dag gaat liggen. En wie weet, misschien ziet de wereld er daarna wel veel beter uit. Who knows? We denken soms dat een bepaalde evolutie alleen maar dramatisch kan uitpakken. Maar soms blijkt achteraf dat al het lijden nodig was om een betere uitkomst te creëren.
Inzicht 6: Lijden is nu eenmaal deel van het leven.
Een 6e inzicht van het boeddhisme dat jou kan helpen om de moed niet te verliezen, is haar kernboodschap, namelijk dat lijden deel uitmaakt van het leven. We proberen als mens zoveel mogelijk pijn te vermijden, we zoeken naar geluk, naar al wat leuk en pijnloos is. Maar de waarheid is dat we het lijden niet kunnen ontlopen. Het hoort erbij. Zodra je dit kunt aanvaarden, zul je ook in staat zijn bij jouw verdriet of pijn te blijven in plaats van er van weg te lopen. En dan zul je merken dat elk lijden jou iets leert, dat je net door onaangename ervaringen groeit als mens, dat je wijsheid opdoet. Als je maar bereid bent om ernaar te kijken.
Vraag je daarom telkens weer af: Wat wil deze tegenvaller mij leren?
Als je trouwens wilt weten waarom je negatieve emoties altijd moet toelaten in je leven, dan heb ik daar deze podcastaflevering over gemaakt.
Inzicht 7: Je kunt het verschil maken als je dat echt wilt.
Een 7e inzicht dat jou zal helpen om hoop te houden is het inzicht dat je wel degelijk het verschil kunt maken. We denken vaak dat we daar te klein voor zijn, dat alleen de machtigen der aarde iets kunnen veranderen aan de toestand van onze wereld. Maar dat is niet waar. We spelen allemaal onze eigen rol, we hebben allemaal betekenis en invloed. Elk woord dat je spreekt, elke daad die je stelt, heeft een impact op anderen. En als we met zoveel mogelijk mensen overtuigd zijn van het goede en daar ook naar handelen en spreken, dan maken we wel degelijk het verschil. Draag daarom vooral jouw eigen kleine steentje bij. En weet dat jij als mens met alles en met iedereen verbonden bent en dat je dus zeker ook met dat kleine steentje dat jij verlegt de loop van de rivier kunt veranderen. Of, zoals de Dalai Lama het ooit zei:
‘Als je denkt dat je te klein bent om het verschil te maken in de wereld, probeer dan eens te slapen met een mug.’
Inzicht 8: De rust zit al in jou.
Een 8e manier om hoop te houden is door jezelf er elke dag aan te herinneren dat er een veilige plek is waar je altijd naartoe kunt gaan. En die plek hoef je niet ver te zoeken. Ze zit al in jou. Diep vanbinnen, onder de vele lagen van jouw ego, onder alle overtuigingen, oordelen en ervaringen, bevindt zich jouw innerlijke zelf, de kern van wie je bent, de plek waar er geen lawaai meer is, waar alle ruis wegvalt. En die plek, daar kom je door te mediteren.
Start dus zeker met mediteren in deze woelige tijden als je het nog niet zou doen. Het ultieme doel van meditatie is het doorbreken van die ene grote illusie waar we allemaal last van hebben: de illusie dat we een individu zijn, dat we alleen zijn, afgescheiden van de rest van de wereld. Het is de illusie van ons ego, van de persoon die we denken te zijn. Hoe meer je mediteert, hoe meer je ervaart dat deze dualiteit niet bestaat. Er is geen ik dat afgescheiden is van de rest van de wereld. De waarheid is dat je verbonden bent met al wat jou omringt, dat je een stukje bent van het grote geheel. Wanneer je tot je innerlijke zelf doordringt, komt deze ervaring er vanzelf. En deze ervaring biedt heel veel hoop.
Als je niet zou weten hoe je kunt starten met mediteren, schrijf je dan nu in op mijn Focus Challenge, mijn 40-daagse e-mailprogramma waarin ik het jou stap voor stap leer.
Alle info over dit programma, dat jou ook leert hoe je terug je focus herstelt, hoe je mindful leeft, hoe je omgaat met lastige emoties en nog veel meer, vind je hier.






0 reacties